Montreal, Quebec. Badanie obserwacyjne z udziałem ponad 25 000 chorych z niewydolnością serca (heart failure, HF) wykazało, iż dna moczanowa w wywiadzie lub atak dny moczanowej wiąże się z wyższym ryzykiem rehospitalizacji lub zgonu [1]. Co więcej, stosowanie allopurinolu wiąże się z poprawą rokowania u tych chorych.

 

W wywiadzie dla heartwire dr George Thanassoulis z McGill University Health Center w Montrealu podkreślał, że jest to pierwsze badanie oceniające wpływ dny moczanowej na rokowanie pacjentów z HF. Jego zdaniem, ze względu na obserwacyjny charakter, praca ta nie dostarcza dowodów wystarczających do rekomendowania rutynowego stosowania allopurinolu u pacjentów z HF. Dodaje jednak, iż w Stanach Zjednoczonych właśnie trwa badanie z randomizacją porównujące wyniki leczenia allopurinolem i placebo u 250 chorych z HF i podwyższonym stężeniem kwasu moczowego w ciągu sześciu miesięcy. Doktor George Thanassoulis mówi: „Wyniki tego badania zapowiadają się interesująco i [jeżeli wypadną pozytywnie] być może dostarczą dowodów przemawiających za stosowaniem allopurinolu [w niewydolnośc serca], których nie dostarczyło nasze badanie”.

 

George Thanassoulis wraz z zespołem wyjaśnia, że podwyższone stężenie kwasu moczowego predysponuje do wystąpienia dny moczanowej, która jest niezależnym czynnikiem ryzyka wystąpienia choroby niedokrwiennej i wyższej śmiertelności. Ich celem było sprawdzenie, czy ta zależność dotyczy również chorych z HF.

Badacze postanowili ocenić, czy stosowanie allopurinolu – niedrogiego inhibitora oksydazy ksantynowej obecnego na rynku od około 40 lat, poprawi rokowanie pacjentów z dną moczanową w wywiadzie (w ciągu pięciu lat). Niedawno potwierdzono skuteczność tego leku u osób ze stabilną chorobą wieńcową.

Z zastosowaniem baz danych z prowincji Quebec kanadyjscy naukowcy przeprowadzili retrospektywne badanie kliniczno-kontrolne na populacji pacjentów z HF w wieku co najmniej 66 lat.

Pierwszorzędowy złożony punkt końcowy badania obejmował rehospitalizację z powodu niewydolności serca oraz śmiertelność z dowolnej przyczyny. Drugorzędowym punktem końcowym była śmiertelność ogólna. Ryzyko korygowano o takie czynniki, jak: przebyty zawał serca, niewydolność nerek, przyjmowane leki diuretyczne, przyjmowanie w związku z dną leków potencjalnie niekorzystnych u chorych z HF, jak na przykład niesteroidowe leki przeciwzapalne i sterydy.

Spośród 25 090 chorych włączonych do badania u 14 327 wystąpił złożony pierwszorzędowy punkt końcowy. Zarówno dna moczanowa w wywiadzie, jak i ostry atak dny w ciągu 60 dni poprzedzających zdarzenie wiązały się z wyższym ryzykiem rehospitalizacji z powodu HF lub wyższym ryzykiem zgonu (odpowiednio skorygowane ryzyko względne [ARR] 1,63; p<0,001 lub [ARR] 2,06; p<0,001).

Zdaniem dr. Thanassoulisa i zespołu pacjenci z HF i dną moczanową w wywiadzie „reprezentują populację chorych wysokiego ryzyka.”

 

Badacze ocenili również skutki stosowania allopurinolu w populacji ogólnej pacjentów z HF, nie wykazując związku z mniejszą śmiertelnością lub ponowną hospitalizację w przebiegu HF, składającą się na pierwszorzędowy punkt końcowy. Redukcję pierwszorzędowego punktu końcowego o prawie 30% stwierdzono u chorych z dną moczanową w wywiadzie (ARR 0,69; p<0,001 dla ponownej hospitalizacji z powodu HF; ARR 0,74; p<0,001 dla śmiertelności całkowitej).

Jednak  dr Thanassoulis podkreślił „możliwość toksycznego działania allopurinolu u chorych z HF”, ważne zatem, by z uwagi na obserwacyjny charakter badania, nie przeceniać jego wyników.

Jego zdaniem tylko duże badanie z randomizacją przeprowadzone na populacji chorych z HF i hiperurykemią, zarówno z dną moczanową w wywiadzie, jak i bez niej pozwoli ocenić ryzyko i korzyści związane z leczeniem, na których podstawie będzie można sformułować odpowiednie zalecenia.